O twist da rapaciña

Foxnola ensaia, con sensibilidade, unha parte d'O twist da rapaciña, novísimo tema composto polo líder da banda astur-galaica, Abel Pérez, e un servidor: 

Penso que quedou unha peza fresca e sensorial... Sirva este vídeo de petisco. 

Velaquí a letra completa (obra miña) da canción: 

O TWIST DA RAPACIÑA  

Ai, rapaza, rapaciña,
vou esmelgar o teu sal:
teño un monte no meu peito
que desemboca no mar!

Pensar en ti é oír en flor,
é erotizar un pombal,
é cantar as túas pecas,
imposibles de contar.

Tu tes unhas costas brancas
que eu contemplo en cenital.
Cansas a voz, non o xesto,
nena, musa da Nouvelle Vague.

Ai, rapaza, rapaciña,
vou esmelgar o teu sal:
teño un monte no meu peito
que desemboca no mar!

Pensar en ti é ulir a luz,
é, é descalzar a visión,
é soñar cun desván, si!,
no que tomamos o sol.

Se me deixas conquistar
eses mundos do teu mirar,
recitareiche madrigais
desde o porto de Porcillán.

Ai, rapaza, rapaciña,
vou esmelgar o teu sal:
teño un monte no meu peito
que desemboca no mar! 

Estou agradecido ó doutor Carlos Aenlle, que revisou o galego oriental da letra. A decisión de poñer ''desván'' (un castelanismo), e non ''faio'', é miña por unha cuestión métrica, de acentuación.

A melodía da canción é de Abel Pérez. 

Nova canción

"O twist da rapaciña" é unha das novas pezas que compuxemos Abel Pérez e un servidor pra o grupo que el lidera: Foxnola. A canción —lúdica e sensual— comeza deste xeito: "Ai, rapaza, rapaciña, / vou esmelgar o teu sal: / teño un monte no meu peito / que desemboca no mar!". Pronto poderedes escoitar este twist, pois xa está incorporado ó repertorio do grupo (que debutará este verán). 

'El Progreso' se hizo eco de la creación del grupo Foxnola

El diario lucense El Progreso (11/03/2015) se hizo eco de la creación del grupo Foxnola y de mi colaboración con el mismo: 

Bos tempos, Foxnola!

A miña colaboración co xa extinto conxunto Os Folkgazais tróuxome moitas alegrías artísticas. Ninguén musicara un poema de meu, e ese grupo astur-galaico fixo un traballo bárbaro ao convertir nun potente blues o meu "Desafío": 

Ademais, gocei participando, xunto a eles, nalgunhas das presentacións de Alorias, o EP que contén o citado "Desafío" e que se publicou na primavera do ano pasado. 

Abel Pérez, David Moirón, Ruth Martín (tres dos compoñentes d'Os Folkgazais) e un servidor, no Hotel Canabal, en Burela. Este verán presentamos alí o EP "Alorias", terceiro e último traballo da banda.

A colaboración co conxunto Os Folkgazais foi pra min tan intensa, que significou a recuperación da miña vocación de letrista, a cal tiña aparcada dende a adolescencia (eu cheguei á poesía a través da canción: a miña primeira pulsión artística reflectiuse na composición de pezas de corte satírico e romántico, cando estudaba piano e solfeo, na nenez). 

As novas letras miñas forman xa parte de Foxnola, o talentoso grupo que encabeza o acordionista e compositor Abel Pérez (ex líder d'Os Folkgazais). Este recente proxecto, que ten como piares a música popular americana dos anos 40, 50 e 60 (fox-trot, swing, rock primixenio, twist, blues...) e o uso da variante oriental do galego, tenme moi ilusionado. Nel terei a honra de volver coincidir —tamén en calidade de colaborador— coa vocalista Ruth Martín, co guitarrista Michael Lee Wolfe e co saxofonista e arranxista José Luis Álvarez, ademais de con Abel: uns cracks! 

Foxnola en estado de gracia.

Unha das novas composicións de Abel Pérez e dun servidor chámase "Mitoloxía mirandesa"; como o seu título suxire, este tema —un swing— está ambientado en Miranda, as marabillosas terras que, en verbas do mestre Álvaro Cunqueiro, "van do Miño ao Eo": Pastoriza, Mondoñedo, Riotorto, A Pontenova... Así comeza a letra da canción, que pronto dará a coñecer Foxnola dende a súa páxina de Facebook: 

Benvida á Terra de Miranda,  

benvida á terra dos albeites  

(que son igual que camas  

no medio do monte).  

Benvida á terra que recrea  

o mago Cunqueiro:  

a terra que integra  

inmensos planetas. 

Benvida á terra que sucan  

amables fantasmas:  

a terra que inspira  

alegres nostalxias.

Miranda, por certo, é o outro topónimo co que se coñece históricamente ao Eo, o río que pasa polo meu Santiso nativo, pola Pontenova ou por Riotorto (efectivamente, é un afluente do Eo o que da nome a este concello). 

Servidor en Mondoñedo, nas últimas San Lucas.

Velaquí o primeiro vídeo promocional de Foxnola: 

Sendo amante da música, disfruto implicándome a fondo na tarefa de letrista. Non me limito a entregarlle ao meu amigo Abel as letras, non. Se ben é certo que cada creador fai a maior parte do seu traballo por separado, pode dicirse que o melodista e eu rematamos xuntos as cancións. Explícome. Cando Abel atopa a melodía pra unha letra, e pensando xa nos correspondentes arranxos, el suxíreme cambios métricos que habería que facer pra que o texto quede perfectamente engarzado na música, co fin de que esta non sexa, en efecto, un mero acompañamento. Eu, gustosamente, fago eses cambios, que case sempre se reflicten na acentuación ou na supresión dalgunhas sílabas... Tamén me gusta mostrarlle a Abel letras que teño entre mans —algún retrouso rabuñado, algunha imaxe traída de certo poema meu...—, pra saber o seu parecer. 

Ademais, durante o proceso creativo, o acordionista veigueño e eu falamos de posibles referentes pra cada tema. (Servidor escribe as letras estimulado non só por vivencias, ensoñacións ou lecturas, senón tamén por ritmos de cancións amadas.) Un dos nomes que máis temos pronunciado Abel e eu, nas nosas reunións, é o do soulman Sam Cooke. Traballar en equipo —en equipo artístico— paréceme, en fin, moi reconfortante; e dende logo, dese xeito é máis doado fundir os nosos ámbitos referenciais: a música e a poesía (por máis que as miñas letras estean pensadas pra ser cantadas, intento que estas teñan —aínda que non sempre o consiga— certo voo lírico). 

Seguro que pra min será productivo interactuar cos restantes músicos de Foxnola (ademais de Abel Pérez, Ruth Martín, José Luis Álvarez e Michael Lee Wolfe, pertencen ao grupo o batería Miguel Ánxo López, o contrabaixista David Casillas, o saxofonista Javier Vázquez e o trompetista Adrián Lage); sei que aprenderei deles, igual que aprendín dos Folkgazais. 

Grazas e ata sempre, Folkgazais! "Bos tempos" —que diría Sam Cooke— pra Foxnola! 

Viva o arte interdisciplinar! 

Preparando novas cancións xunto a Abel Pérez

O pasado verán escribín unha letra, "Rapaciña", inspirándome neste chachachá do mago Sam Cooke: 

A letra, coa que está traballando melódicamente Abel Pérez (gran amigo e talentoso socio), di: "Se me deixas conquistar / os mundos do teu mirar, / recitareiche madrigais / no porto de Porcillán". (Esa é unha das estrofas.) Estou seguro de que Abel reforzará o xuvenil romanticismo da letra... 

Nesta imaxe, Abel Pérez e eu estamos falando, pra o "Zigzag" da TVG, sobre o conxunto que el lidera, Os Folkgazais, e co que colaboro. Por certo, este conxunto deixará de existir próximamente, pro Abel xa está preparando outro proxecto, pra o cal irán destinadas as cancións que estamos compoñendo xuntos, coma a citada "Rapaciña". 

Velaquí o videoclip de "Desafío", blues d'Os Folkgazais que é o feliz resultado da adaptación, por parte de Abel, dun poema meu: 

Zigzagueando

O mércores pasado, xunto ó amigo Abel Pérez —líder do grupo Os Folkgazais—, no "Zigzag", programa cultural da TVG. Picando eiquí podes ver a correspondente reportaxe.

Cos Folkgazais no "Zigzag"

Onte acompañei ós Folkgazais —grupo co que colaboro como letrista— nesta reportaxe emitida no "Zigzag Diario" (TVG-2): 

Foi unha honra falar, nun dos meus programas culturais preferidos, sobre un proxecto musical no que creo plenamente. Moitísimas grazas a Marta Gómez, Pilar García Rego e demais xente do "Zigzag" por dar a coñecer, con tanta precisión, a nosa obra. 

Abel Pérez (líder d'Os Folkgazais) e un servidor, xunto a Marta Gómez, que nos entrevistou en Ribadeo pra o "Zigzag Diario" da TVG.

O paso dos Folkgazais e dun servidor por Burela

O domingo pasado, en Burela, tiven o honor de participar, xunto ó grupo Os Folkgazais, na presentación do seu terceiro disco, Alorias (que leva un poema meu musicado por Abel Pérez, líder da banda veigueña). O acto tivo lugar no Hotel Canabal (Pascual Veiga, 21). Aquel día, no mesmo lugar, tamén presentamos o segundo videoclip do conxunto, que realizou Alejandro Pacios e que está baseado precisamente no meu poema musicado: 



Infinitas grazas a Luis Rubal (xerente do citado hotel) e á xente de Radio Burela pola súa magnífica acollida. Unha xornada memorable de música, de poesía e de interacción cun público moi agudo. Marabillosa Burela! 

Picando aquí, a partir o minuto 40:16, podes escoitar a entrevista que me fixo Matías Nicieza o pasado martes en Radio Burela. Na mesma entrevista, dende o minuto 58:29, recito o meu poema "Desafío", igual que fixera dous días antes no Hotel Canabal.

Algunhas fotos do acto de Burela: 

Xunto a xente apaixoada e talentosa: Abel Pérez, David Moirón e Ruth Martín, tres dos oito componentes dos Folkgazais. 

Xunto ós Folkgazais (en formato trío), no ensaio do concerto de Burela. 

Xunto a David Moirón, Ruth Martín, Abel Pérez (Os Folkgazais), Matías Nicieza (locutor de Radio Burela) e Luis Rubal (xerente do Hotel Canabal). 

Con xente marabillosa, xente de Burela.

Os Folkgazais, no ensaio do concerto ofrecido no Hotel Canabal.

'La Voz de Galicia' se hace eco de la presentación del nuevo disco de Os Folkgazais en Burela

Hoy La Voz de Galicia (edición de A Mariña) se hace eco de la presentación del nuevo disco de Os Folkgazais, que llevaremos a cabo esta tarde-noche en Burela: 

Hoxe presentaremos en Burela o novo disco dos Folkgazais

Hoxe, no municipio lucense de Burela, terei o honor de participar, xunto ós Folkgazais, na presentación de Alorias, o novo EP da banda veigueña. O acto terá lugar, ás 20 horas, no hotel Canabal (Pascual Veiga, 21), onde o grupo da Veiga tamén dará a coñecer o videoclip que promociona o seu novo disco:

“Desafío”, o blues no que se baseou o realizador veigueño Alejandro Pacios para fraguar o nomeado videoclip, é o resultado da adaptación que fixo Abel Pérez (líder dos Folkgazais) dun poema de meu. O vídeo presentouse oficialmente o pasado martes dentro da Semana Cultural do meu Santiso nativo, organizada pola asociación local San Tirso del Eo. Javier Blanco (xornalista musical do diario asturiano La Nueva España) calificou de “espléndido” ese blues, destacando da interpretación o aire de ventos swing.

O acto de hoxe contará con interpretacións, en formato trío, da banda, ademais da lectura que servidor fará do seu poema “Desafío”. As dúas liñas temáticas do texto (e da adaptación musical de Abel Pérez) son a crítica social e o erotismo.

Os Folkgazais recuperan o espíritu dos conxuntos que comezaron a xurdir no occidente asturiano e na Mariña lucense nos anos 40 e que tiñan como modelos ás pequenas orquestras de jazz americanas.

En Alorias (traballo producido por Miguel Herrero), os Folkgazais reflexan a súa versatilidade, interpretando unha habaneira popular de Ribadeo, o nomeado blues, un fox-trot, un swing e un rock primixenio.

O novo traballo da banda veigueña conta, ademais, con notorias colaboracións musicais, coma a da cantautora mariñana Ugia Pedreira ou a do xixonés Gustavo Pérez (vocalista de Blues and Decker), quen canta “Desafío” a dúo con Ruth Martín, dos Folkgazais.

O coidado do galego oriental

Ademais dun servidor, en Alorias participan como letristas outros dos poetas do Eo-Navia: a veigueña Belén Rico Prieto; e Alejandro Fernández, natural de El Franco.

Estas colaboracións líricas non son arbitrarias, pois Os Folkgazais, dende o seus oríxenes (a banda formouse en 2007), tratan con moito mimo a lingua vernácula. A práctica totalidade das cancións do seu repertorio están interpretadas na variante oriental do galego, que é a que se fala no Eo-Navia. Alorias, a palabra que da título ó EP, nesa variante significa “mentiras, cousas inventadas”. 

Xiana Arias entrevistounos ó líder do grupo Folkgazais e a min na 'Radio Galega'

Onte Xiana Arias entrevistounos, pra o "Diario Cultural" (programa da Radio Galega), a Abel Pérez (líder do conxunto astur-galaico Os Folkgazais) e a min. Picando aquí, dende o minuto 3:57, podedes escoitar o que dixemos Abel e eu, ademais dunha mostra musical dos Folkgazais. As cancións radiadas son o fox-trot "Déixame ir contigo" (letra de Alejandro Fernández e música do conxunto Alonso adaptada por Abel Pérez) e o blues "Desafío" (letra miña e música de Pérez); os dous temas forman parte do novo traballo dos Folkgazais, Alorias. Infinitas grazas ós compañeiros do "Diario Cultural" por darnos cabida nese magnífico programa: unha honra! 

O novo videoclip dos Folkgazais, presentado onte

Aproveito esta entrada pra dar as grazas tamén a Asociación Cultural San Tirso del Eo por organizar a presentación oficial do novo videoclip dos Folkgazais (obra de Alejandro Pacios), que tivo lugar onte no auditorio do meu Santiso natal. Este estupendo vídeo está baseado na desgarradora adaptación que Abel fixo do poema de meu; xa podedes velo, enteiro, en Youtube: 

Onte, no auditorio de Santiso, xunto ós meus amigos Abel Pérez (líder dos Folkgazais) e Ángel Prieto (presidente da asociación local San Tirso del Eo). 

Mañá presentaremos o novo disco d'Os Folkgazais no meu Santiso nativo

Hoxe arranca a XXVI Semana Cultural do meu Santiso nativo (Asturias), que organiza a Asociación Cultural San Tirso del Eo. Mañá, ás 9 da noite, dentro do acto "Pálpitos da Terra" da Semana Cultural, presentaremos o novo disco do grupo astur-galaico Os Folkgazais, Alorias, e o videoclip (realizado por Alejandro Pacios) que promociona este traballo. A presentación terá lugar no auditorio do concello máis occidental de Asturias. 

A canción do vídeo, "Desafío", é o resultado da estupenda adaptación que fixo o veigueño Abel Pérez (líder da banda) dun poema de meu. Participaremos no acto Alejandro, Abel e un servidor. Grazas a "San Tirso del Eo" por brindarnos esta oportunidade. 

A palabra que da título ó novo disco d'Os Folkgazais, alorias, significa, na variante oriental do galego, "cousas inventadas". A práctica totalidade dos temas que canta a banda dirixida por Abel Pérez, están escritos nesa variante, a que falamos no Eo-Navia. 

Pra ver un adianto do videoclip de "Desafío", pica aquí. 

Dende aquí podes ler o texto do poema. 

Este é o interesante programa da Semana Cultural santiseira: 

Javier Blanco escribe sobre Os Folkgazais y sobre el blues "Desafío"

Hoy Javier Blanco —lúcido periodista musical del diario asturiano La Nueva España— ha publicado un amplio reportaje sobre la banda Os Folkgazais y sobre "Desafío" (musicalización que el líder del grupo astur-galaico, Abel Pérez, hizo, en clave blues, de un poema mío). Para leer el reportaje de Blanco, pincha aquí.

Pinchando aquí, puedes ver un fragmento del videoclip de "Desafío".

Hablando en 'El Progreso' sobre la musicalización de un poema mío

Hoy, en el diario lucense El Progreso, hablo de la potente adaptación musical que Abel Pérez (líder del grupo astur-galaico Os Folkgazáis) ha hecho de mi poema "Desafío". Ésta es la entrevista, publicada en la edición de A Mariña del citado periódico: 

"Desafío" es la primera canción promocional del nuevo trabajo de Os Folkgazáis, Alorias; he aquí un fragmento del videoclip (que está a punto de estrenarse) del citado tema: 

O meu poema "Desafío", convertido en 'blues' pol'Os Folkgazais

Estou verdadeiramente satisfeito coa adaptación musical que o amigo Abel Pérez (A Veiga, Asturias, 1976) fixo do meu poema "Desafío"; penso que ó texto (moi crítico) séntalle estupendamente o arrastrado traxe do blues. 


A canción forma parte do novo EP (Alorias) d'Os Folkgazais, dinámica banda astur-galaica que Abel dirixe desde o seu concello natal. Eiquí vai un fragmento do videoclip do tema, cuxo texto está escrito na variante oriental do galego (aquela que falamos, por exemplo, no meu Santiso nativo ou na Veiga): 

En "Desafío" (primeira canción promocional de Alorias) colabora como vocalista Gustavo Álvarez.

Evidentemente, o texto adaptado, ó fundirse coa melodía, presenta algunhas variacións formais (aparición da rima, aumento das repeticións, eliminación dalgúns versos comparativos...). Variacións que non afectan, creo, ó contido social-érotico do texto orixinal, que reproduzo eiquí: 

DESAFÍO (II) 

Quéixanse os críticos cítricos 

porque abuso do grao superlativo. 

Eles dicen que aquel corpo era pequeno,  

pois non saben que na cama medraba. 

Non, ningún deles sería capaz de levar,  

coma meu abolo, os mismos calzois  

de lunes a domingo. 

Sempre dicen 

que hei de buscar, cando acabe a carreira,  

unha nena que me cuide e me comprenda: 

que atrevemento! Pro solo  

eu sei que naquel cu nace o Eo.  

Que pasa pola Pontenova, que se para  

en Santiso e que desemboca  

no Mar dos Seus Peitos, formando  

a ría de Ribadeo. 

Quéixanse os críticos cítricos 

porque abuso do grao superlativo.  

Pretenden que volva ó franquismo:  

sería xusto dicir que aquelas pernas  

solo eran “claras”?  

Cando as miocas  

papen as súas cachas,  

quizabes entenda ese empeño.  

Mentras tanto... 

ai, mentras... 

TANTO!

O poema foi incluido, en castelán, no meu libro Camas de hierba (Ediciones Vitruvio, 2011). Podes ler esa versión do poema picando eiquí.

Infinitas grazas a Abel e ós seus compañeiros de fatigas musicais.  

Entrevista a Abel Pérez, presidente de la asociación cultural "Polavila", de Vegadeo

«La filosofía de ´Polavila´ es la creación, no vivir de las subvenciones»

«Luchamos porque en nuestros pueblos repercutan los valores de personas de la zona que están por el mundo»

ABEL PÉREZ, músico del grupo «Os Folkgazáis» y presidente de la asociación cultural «Polavila», de Vegadeo


Vegadeo,
Héctor ACEBO

Abel Pérez (Vegadeo, 1976), licenciado en Historia y Ciencias de la Música, compagina su labor como director de la Escuela de Música de A Pontenova (Lugo) con el liderato del grupo musical «Os Folkgazáis» y con la presidencia de la asociación cultural «Polavila». Este colectivo veigueño se creó en el año 2008 «con el fin de poner en contacto a creadores y a consumidores culturales de la comarca Oscos-Eo», en palabras de Pérez, un objetivo que cree cumplido.

-¿Satisfecho con el resultado de estos tres años al frente de «Polavila»?
-Sí. En estos años hemos entablado amistad e intercambiado información y ayuda cultural con un buen número de artistas de la zona. Ese sí es un buen resultado. En «Polavila» no medimos nuestro éxito por el número de actos programados ni por la masiva asistencia a los mismos.

-Dice que no buscan competir con nadie.
-Así es. Hacemos lo que hacemos porque nos gusta. Sin más objetivos. Simplemente, queremos dar salida a nuestras inquietudes artísticas y a las de la gente que participa y asiste. El que venga, bienvenido es, pero no nos hace un favor: se lo hace a sí mismo entrando en contacto con esas creaciones culturales. En este mundo del «todo gratis», y me refiero al plano cultural, la gente debe ser consciente del esfuerzo que conlleva programar actos.

-A la hora de acometer un proyecto, ¿es siempre exitosa la colaboración entre los diferentes actores sociales, administración local, vecinos y asociaciones comarcales?
-Tal y como figura en nuestro manifiesto, no pedimos subvenciones, con lo cual la relación con la administración pasa a ser muy puntual, vinculada tan solo al uso de instalaciones municipales. Nuestra filosofía es la creación y, si es posible, la venta de productos culturales, no la programación a expensas de subvenciones. Sí reivindicamos el apoyo de las administraciones y de las personas privadas a nuestros creadores, quienes participan gratuitamente o en forma de trueque cultural en las actividades de la asociación «Polavila».

-¿Seguirán apostando por la fusión de la tradición y la modernidad?
-Sí, seguiremos apostando por los jóvenes y no tan jóvenes con inquietudes culturales. Además, seguiremos luchando porque en nuestros pueblos repercutan los valores culturales de personas de la zona que están por el mundo.

(La Nueva España, 23/07/2011)